Cinsel Taciz Suçu ve Cezası (TCK 105) | (2025 Güncel)

Cinsel Taciz Nedir? Hukuki Tanımı, Kapsamı ve Diğer Cinsel Suçlardan Farkları

Cinsel taciz, bir kişinin cinsel dokunulmazlığına fiziki bir temas olmaksızın, cinsel amaç güdülerek gerçekleştirilen, kişiyi cinsel yönden rahatsız eden, huzur ve sükununu bozan her türlü söz, yazı, işaret veya davranıştır. Türk Ceza Kanunu’nun 105. maddesinin ilk fıkrası, cinsel tacizi “Bir kimseyi cinsel amaçlı olarak taciz eden kişi…” şeklinde tanımlamaktadır. Bu tanımda öne çıkan iki temel unsur “cinsel amaç” ve “taciz edici davranış”tır.

Yargıtay içtihatlarında “cinsel amaç”, failin eylemini cinsel arzu ve isteklerini tatmin etme veya cinsel bir yakınlık kurma gayesiyle gerçekleştirmesi olarak yorumlanmaktadır. “Taciz edici davranış” ise, mağdurun cinsel özgürlüğünü, iffetini, psikolojik bütünlüğünü ve huzurunu ihlal eden, onu rencide eden, cinsel yönden rahatsız eden, istenmeyen her türlü eylemi kapsar.

Cinsel Tacizin Diğer Cinsel Suçlardan Farkları:

• Cinsel Saldırı (TCK m.102): Cinsel tacizden en önemli farkı, bedensel temasın varlığıdır. Cinsel saldırıda, mağdurun vücuduna cinsel amaçla dokunma, sürtünme, okşama veya daha ağır cinsel eylemler (tecavüz) söz konusudur. Cinsel tacizde ise kural olarak bedensel temas bulunmaz.
• Çocukların Cinsel İstismarı (TCK m.103): Mağdurun 18 yaşından küçük olması durumunda cinsel davranışlar bu suç kapsamında değerlendirilir. Cinsel taciz suçu da çocuğa karşı işlenebilir ve bu durumda cezası artırılır (TCK 105/1 son cümle). Ancak çocuğa yönelik bedensel temas içeren cinsel davranışlar doğrudan TCK 103 kapsamına girer.
• Reşit Olmayanla Cinsel İlişki (TCK m.104): 15 yaşını bitirmiş ancak 18 yaşını tamamlamamış çocukla, çocuğun rızasıyla cinsel ilişkiye girmek bu suçu oluşturur. Cinsel tacizde ise genellikle rıza dışı bir durum ve cinsel ilişki boyutuna varmayan rahatsız edici davranışlar söz konusudur.

Türk Ceza Kanunu (TCK) Madde 105: Cinsel Taciz Suçu ve Detayları

TCK m.105, cinsel taciz suçunun temel ve nitelikli hallerini ayrı fıkralarda düzenlemiştir.

Cinsel Taciz Suçunun Unsurları Detaylı Açıklaması

• Fail ve Mağdur: Herkes bu suçun faili veya mağduru olabilir. Mağdurun çocuk (18 yaşından küçük) olması, TCK 105/1 uyarınca temel cezanın ağırlaştırılmasını gerektirir.
• Suçun Hukuki Konusu: Kişilerin cinsel özgürlüğü, cinsel dokunulmazlıkları ve bireylerin huzur ve sükun içinde yaşama hakkıdır.
• Maddi Unsur (Hareket): Mağdura yönelik, vücut dokunulmazlığını ihlal etmeyen, cinsel yönden rahatsız edici her türlü söz, yazı, işaret veya davranıştır. Bu davranış ani olabileceği gibi tekrarlayan (ısrarlı) nitelikte de olabilir. Yargıtay, özellikle eylemin ciddiyeti ve rahatsız edicilik boyutu açısından sürekliliği veya en azından birkaç kez tekrarını arayabilmektedir.
• Manevi Unsur (Kast ve Cinsel Amaç): Failin eylemi bilerek ve isteyerek (genel kast) ve ayrıca “cinsel amaçla” işlemesi gerekir. Cinsel amaç, failin cinsel arzu ve isteklerini tatmin etmeye yönelik veya mağdura cinsel içerikli bir mesaj vermeye, cinsel bir yakınlık kurmaya yönelik bir niyet taşımasıdır. Bu özel amacın varlığı, her somut olayda dikkatle değerlendirilmelidir.

Hangi Durumlar ve Hareketler Cinsel Tacize Girer? (Cinsel Taciz Örnekleri)

Yargıtay kararları ve hukuki doktrin ışığında, cinsel taciz olarak değerlendirilebilecek bazı davranışlar şunlardır (liste sınırlayıcı değildir ve her olay kendi bağlamında değerlendirilir):

• Cinsel içerikli sözler söylemek, laf atmak (örn: “Ne kadar seksisin”, “Bu gece benim olmalısın” gibi istenmeyen ve ısrarlı ifadeler).
• Cinsel içerikli fıkralar anlatmak, imalı konuşmalar yapmak, cinsel ilişki teklif etmek (kişinin rızası dışında ve rahatsız edici boyutta).
• Islık çalmak, öpücük atmak, şehvetli bakışlarla süzmek (bu tür eylemlerin sürekliliği, yoğunluğu ve cinsel amaç taşıdığının açık olması gerekir).
• İstenmeyen cinsel içerikli mesajlar, e-postalar göndermek, sosyal medyada cinsel içerikli yorumlar yapmak veya görseller yollamak (TCK 105/2-d kapsamında nitelikli hal).
• Kişiyi cinsel amaçla takip etmek.
• Telefonla arayarak cinsel içerikli konuşmalar yapmak, müstehcen sesler çıkarmak.
• Cinsel organını teşhir etmek (TCK 105/2-e kapsamında nitelikli hal, ayrıca TCK 225 Hayasızca Hareketler suçu da oluşabilir).
• Mağdurun özel eşyalarına (iç çamaşırı gibi) cinsel imalarla dokunmak veya hediye etmek.

“Çok güzelsin demek suç mu?” Tek başına, içten bir iltifat olarak söylenen “çok güzelsin” ifadesi suç değildir. Ancak bu ifade, kişinin rızası hilafına, cinsel bir alt metinle, ısrarlı bir şekilde ve kişiyi rahatsız etme amacıyla söyleniyorsa, diğer koşulların da varlığı halinde cinsel taciz olarak değerlendirilebilir. Yargıtay, bu tür ifadelerin “cinsel amaç” taşıyıp taşımadığını ve mağdurda yarattığı etkiyi dikkatle incelemektedir.

“Bakmak tacize girer mi?” Yargıtay, tek başına “bakma” eylemini genellikle cinsel taciz olarak kabul etmez. Ancak, bakışların şehvetli, ısrarcı, dikizleyici, takip eder nitelikte olması, mağdurda cinsel yönden ciddi bir rahatsızlık ve korku yaratması ve failin cinsel bir amaç taşıdığının diğer delillerle desteklenmesi durumunda, cinsel taciz suçunun bir unsuru olarak değerlendirilebilir.

Cinsel Taciz Suçunda Hukuki Süreç

Şikayet ve Şikayet Süresi

TCK 105/1’de düzenlenen basit cinsel taciz suçu, mağdurun şikayetine bağlıdır. Şikayet hakkı, mağdurun fiili ve faili öğrendiği tarihten itibaren 6 ay içinde kullanılmalıdır. Bu süre hak düşürücü olup, süresi içinde şikayet yapılmazsa soruşturma ve kovuşturma yapılamaz.

Ancak, TCK 105/2’de sayılan nitelikli haller (örn: kamu görevinin veya elektronik haberleşme araçlarının kolaylığından faydalanarak işlenmesi) ile suçun çocuğa karşı işlenmesi durumunda soruşturma ve kovuşturma resen (kendiliğinden) yapılır, şikayet aranmaz.

Uzlaşma

Ceza Muhakemesi Kanunu (CMK) m.253 uyarınca, yalnızca şikayete bağlı suçlar uzlaşma kapsamında olabilir. Bu doğrultuda, basit cinsel taciz suçu (TCK 105/1) uzlaşmaya tabidir. Soruşturma aşamasında dosya uzlaştırma bürosuna gönderilir. Taraflar uzlaşırsa soruşturma sonlandırılır. Ancak, TCK 105/2’deki nitelikli haller ve çocuğa karşı işlenen cinsel taciz suçları uzlaşma kapsamında değildir. (Not: CMK m.253/3’e göre cinsel dokunulmazlığa karşı suçlarda uzlaştırma yoluna gidilemez hükmü bulunmaktadır. Cinsel taciz, cinsel dokunulmazlığa karşı suçlar bölümünde yer aldığı için, TCK 105/1’in uzlaşma kapsamında olup olmadığı Yargıtay içtihatları ve kanunun lafzı dikkate alınarak değerlendirilmelidir. Genel eğilim, cinsel dokunulmazlığa karşı suçların uzlaşma dışı olduğu yönündedir. Ancak, kanun metninde TCK 105/1 için açıkça “mağdurun şikayeti üzerine” denilmesi ve bazı Yargıtay kararlarının uzlaşmaya işaret etmesi nedeniyle bu konu hassastır ve güncel içtihat takibi gerektirir. Güvenli bir bilgi olarak, cinsel dokunulmazlığa karşı suçların genelinin uzlaşma dışı olduğunu belirtmek daha doğru olabilir. Bu maddeyi yazarken daha dikkatli bir ifade kullanacağım.)

Ceza Muhakemesi Kanunu (CMK) m.253/3 uyarınca, soruşturulması ve kovuşturulması şikâyete bağlı olsa bile, cinsel dokunulmazlığa karşı suçlarda uzlaştırma yoluna gidilemez. Cinsel taciz suçu da cinsel dokunulmazlığa karşı bir suç olduğundan, TCK 105’in hiçbir hali uzlaşma kapsamında değildir.

Dava Zamanaşımı

Cinsel taciz suçunda dava zamanaşımı süresi, TCK m.66’daki genel hükümlere göre, suç için öngörülen cezanın üst sınırına göre belirlenir. Basit cinsel taciz (TCK 105/1) için cezanın üst sınırı 2 yıl (çocuğa karşı 3 yıl) olduğundan, dava zamanaşımı süresi genellikle 8 yıldır. Nitelikli hallerde ceza arttığından zamanaşımı süresi de uzayabilir.

Görevli Mahkeme

Cinsel taciz suçlarına bakmakla görevli mahkeme, suçun işlendiği yerdeki Asliye Ceza Mahkemesi‘dir.

Cinsel Taciz Suçunun İspatı

Cinsel taciz suçları, genellikle tanıkların olmadığı veya delillerin sınırlı olduğu ortamlarda işlenebildiğinden ispatı zorluklar taşıyabilir. Ancak yargılama sürecinde çeşitli deliller kullanılabilir:

• Mağdurun Beyanı: Yargıtay, cinsel suçlarda mağdurun beyanını önemli bir delil olarak kabul etmektedir. Mağdurun beyanının samimi, tutarlı, çelişkisiz olması ve hayatın olağan akışına uygunluğu değerlendirilir. Mağdurun sanığa iftira atması için özel bir nedeninin bulunmaması da beyanın güvenilirliğini artırır.
• Tanık Beyanları: Olayı doğrudan gören veya duyan ya da olayın hemen sonrasında mağdurun durumuna şahit olan kişilerin ifadeleri.
• Elektronik İletişim Kayıtları: SMS, WhatsApp mesajları, sosyal medya (Instagram, Facebook, Twitter vb.) üzerinden yapılan yazışmalar, e-postalar, ses ve görüntü kayıtları. Bu delillerin hukuka uygun şekilde elde edilmiş olması ve doğruluğunun teyit edilmesi önemlidir. (Örn: Ekran görüntüleri, HTS kayıtları, dijital materyal inceleme raporları).
• Failin İkrarı: Failin suçu işlediğini kabul etmesi.
• Uzman Raporları: Mağdurun yaşadığı olayın psikolojik etkilerini gösteren adli tıp veya psikiyatri raporları destekleyici delil olabilir.
• Diğer Deliller: Failin olay öncesi ve sonrası davranışları, mağdura yönelik ısrarlı tutumlar, kamera kayıtları (varsa) gibi olayı aydınlatabilecek her türlü kanıt.

Yargıtay, cinsel taciz suçlarında “şüpheden sanık yararlanır” ilkesini titizlikle uygulamakla birlikte, mağdur beyanının hayati önem taşıdığını ve diğer delillerle desteklendiğinde mahkumiyete esas alınabileceğini kabul etmektedir.

Cinsel Taciz Suçunun Cezası ve Uygulanabilecek Diğer Yaptırımlar

TCK 105’te belirtilen hapis veya adli para cezalarının yanı sıra, mahkumiyet durumunda şu yaptırımlar da gündeme gelebilir:

• Adli Para Cezası: TCK 105/1’deki basit halde hapis cezası yerine veya bazı durumlarda hapis cezasıyla birlikte verilebilir. Miktarı, kişinin ekonomik durumu ve suçun özelliklerine göre belirlenir.
• Cezanın Ertelenmesi (TCK m.51): Koşulları varsa, 2 yıl veya daha az süreli hapis cezaları ertelenebilir. Erteleme süresi içinde kasıtlı bir suç işlenmezse ceza infaz edilmiş sayılır.
• Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması (HAGB – CMK m.231): Koşulları varsa (2 yıl veya daha az hapis/adli para cezası, sanığın daha önce kasıtlı suçtan mahkum olmaması, yeniden suç işlemeyeceği kanaati vb.), mahkeme hükmün açıklanmasını 5 yıl süreyle geri bırakabilir. Bu süre içinde kasıtlı yeni bir suç işlenmezse ve yükümlülüklere uyulursa dava düşer.
• Memuriyete Etkisi: Cinsel taciz suçundan mahkumiyet, özellikle TCK 105/2 kapsamındaki nitelikli hallerden veya çocuğa karşı işlenen hallerden dolayı ise, Devlet Memurları Kanunu ve diğer özel mevzuatlar uyarınca memuriyete engel teşkil edebilir veya mevcut memuriyetin sona ermesine neden olabilir. Bir suçun “yüz kızartıcı suç” olup olmadığı ve memuriyete etkisi, suçun niteliği ve alınan cezanın süresine göre değerlendirilir. Cinsel dokunulmazlığa karşı suçlardan mahkumiyet genellikle memuriyete engel sayılmaktadır.

Sıkça Sorulan Diğer Önemli Sorular

Cinsel taciz iftirasına uğradım, ne yapmalıyım?

Cinsel taciz iftirası son derece ciddi bir durumdur. Böyle bir durumda, derhal bir ceza avukatına başvurarak hukuki destek almanız, masumiyetinizi kanıtlayacak tüm delilleri (tanık, mesaj kayıtları, alibi vb.) toplamanız ve sunmanız gerekir. İftira ispatlandığı takdirde, iftira atan kişi hakkında TCK m.267 (İftira) uyarınca suç duyurusunda bulunma ve manevi tazminat davası açma hakkınız doğar.

Cinsel taciz davası kaç yıl sürer?

Bir cinsel taciz davasının süresi, dosyanın karmaşıklığına, delillerin toplanma hızına, mahkemenin iş yüküne, tanık sayısına ve yargı süreçlerindeki (adli tatil, istinaf, temyiz) genel işleyişe göre değişiklik gösterir. Basit davalar birkaç aydan 1-2 yıla kadar sürebilirken, daha karmaşık veya nitelikli halleri içeren davalar daha uzun sürebilir.

Sexting (cinsel içerikli mesajlaşma) suç mu?

Karşılıklı rızaya dayalı olarak ve reşit (18 yaşını doldurmuş) bireyler arasında gerçekleşen sexting, TCK 105 kapsamında doğrudan cinsel taciz suçu oluşturmaz. Ancak, bu içerikler bir tarafın rızası hilafına ve cinsel amaçla gönderiliyorsa (istenmeyen cinsel mesajlar) TCK 105/2-d kapsamında nitelikli cinsel taciz oluşturabilir. Gönderildikten sonra rıza dışı üçüncü kişilerle paylaşılması ise “özel hayatın gizliliğini ihlal” (TCK m.134) gibi başka suçları gündeme getirebilir. Taraflardan birinin çocuk olması durumunda ise eylem, “çocuğun cinsel istismarı” (TCK m.103) veya “müstehcenlik” (TCK m.226) suçları kapsamında değerlendirilebilir.

Arabada sevişme veya alenen cinsel ilişki suçu nedir, cezası nedir?

Bu tür eylemler, genellikle TCK 105 (Cinsel Taciz) kapsamında değil, TCK 225’te düzenlenen “Hayasızca Hareketler” suçu kapsamında değerlendirilir. Kamuya açık bir alanda, başkalarının görebileceği şekilde cinsel ilişkide bulunmak veya cinsel organları teşhir etmek gibi toplumun edep ve haya duygularını alenen inciten davranışlar bu suçu oluşturur. TCK 225’e göre, alenen cinsel ilişkide bulunan veya hayasızca hareketlerde bulunan kişi, altı aydan bir yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.

Tacizin çeşitleri nelerdir?

Cinsel taciz, mağdurun vücuduna fiziksel temas olmaksızın, cinsel amaçla gerçekleştirilen rahatsız edici davranışlardır. Bunlar; sözlü taciz (laf atma, cinsel imalar), yazılı taciz (istenmeyen mesajlar, mektuplar), işaretle taciz (cinsel içerikli el kol hareketleri), elektronik yollarla taciz (sosyal medya, e-posta üzerinden) ve teşhir suretiyle taciz (cinsel organların gösterilmesi) gibi çeşitli şekillerde ortaya çıkabilir.

Para karşılığı cinsel ilişki suç mudur?

Reşit bireyler arasında rızaya dayalı olarak para karşılığı cinsel ilişkide bulunmak (fuhuş yapmak), fuhuş yapan kişi açısından TCK’da doğrudan bir suç olarak tanımlanmamıştır. Ancak, TCK 227. maddesi “Fuhuş” başlığı altında; bir çocuğu fuhşa teşvik eden, bunun yolunu kolaylaştıran, fuhuş için aracılık eden veya yer temin eden kişileri cezalandırır. Yetişkinleri fuhşa teşvik etmek, aracılık etmek veya yer temin etmek de aynı madde kapsamında suçtur. Yani, fuhşa aracılık ve teşvik suçtur, ancak reşit bireyin kendi rızasıyla fuhuş yapması doğrudan bir suç olarak düzenlenmemiştir (ancak Kabahatler Kanunu veya genel güvenlik açısından idari yaptırımlara konu olabilir).

Cinsel Taciz Suçunda Yargıtay Kararlarından Önemli Tespitler

Yargıtay, cinsel taciz suçlarına ilişkin kararlarında suçun unsurlarının ve sınırlarının belirlenmesinde önemli içtihatlar oluşturmuştur:

• Yargıtay, “cinsel amaç” unsurunun varlığını her somut olayda titizlikle araştırmakta, failin davranışının cinsel arzu ve isteklerini tatmine yönelik olup olmadığını değerlendirmektedir. Arkadaşlık, evlenme teklifi gibi taleplerin reddedilmesine rağmen ısrarla sürdürülmesi ve kaba bir üslupla yapılması cinsel taciz oluşturabilir.
• Mağdurun beyanının tutarlılığı, samimiyeti ve hayatın olağan akışına uygunluğu, özellikle tanığın olmadığı cinsel suçlarda mahkumiyet için önemli bir delil olarak kabul edilmektedir. Ancak bu beyanın da diğer yan delillerle desteklenmesi aranır.
• Elektronik haberleşme araçlarıyla (telefon, sosyal medya vb.) işlenen cinsel tacizde, mesaj içerikleri, arama kayıtları (HTS) ve gönderilerin niteliği suçun oluşumunda belirleyicidir. Bu tür eylemler TCK 105/2-d kapsamında nitelikli hal sayılır.
• Yargıtay, tek bir söz veya davranışın dahi, niteliği ve mağdur üzerindeki etkisi itibarıyla cinsel taciz suçunu oluşturabileceğine dair kararlar vermiştir. Örneğin, aleni bir cinsel ilişki teklifi, mağdurun iffetini rencide ediyorsa taciz sayılabilir.
• İşyerinde cinsel taciz (TCK 105/2-c), aynı işyerinde çalışmanın sağladığı kolaylıktan faydalanılarak işlendiğinde cezanın artırılmasını gerektirir. Hiyerarşik ilişkinin varlığı veya failin mağdur üzerinde otorite sahibi olması da benzer şekilde değerlendirilir.

“Cinsel taciz Yargıtay kararları” incelendiğinde, her olayın kendine özgü koşullarına göre farklı değerlendirmeler yapılabildiği görülmektedir. Bu nedenle genel ilkeler yol gösterici olsa da, hukuki bir değerlendirme için mutlaka bir avukata başvurulmalıdır.

Sonuç

Cinsel taciz suçu (TCK 105), bireylerin cinsel özgürlüğünü ve dokunulmazlığını koruma altına alan, toplum düzeni açısından önemli bir ceza hukuku normudur. Suçun basit ve nitelikli halleri, mağdurun çocuk olması durumu, şikayet koşulları, uzlaşma imkanı (veya imkansızlığı), ispat zorlukları ve Yargıtay’ın değişen içtihatları, bu suç tipinin ne denli dikkatli ve uzman bir yaklaşımla ele alınması gerektiğini göstermektedir.

Cinsel tacize maruz kalan bireylerin, yasal haklarını bilerek ve çekinmeden adli makamlara başvurmaları, bu tür eylemlerin cezasız kalmaması ve toplumsal bir sorun olan cinsel tacizle etkin mücadele edilebilmesi için elzemdir. Aynı şekilde, haksız bir cinsel taciz suçlamasıyla karşı karşıya kalan kişilerin de adil yargılanma hakları çerçevesinde kendilerini etkili bir şekilde savunmaları ve masumiyetlerini kanıtlamaları hukukun temel bir gereğidir. Her iki durumda da, sürecin en doğru şekilde yönetilmesi ve hak kayıplarının önlenmesi adına deneyimli bir hukuk profesyonelinden destek almak atılacak en sağlıklı adımdır.